عبد الحي بن الضحاك بن محمود الجرديزي ( گرديزى )
367
تاريخ گرديزى ( زين الأخبار ) ( فارسى )
و بسيار ديلم بگرفتند ، و منصور بن محمد بن عبد الرزاق ، اندر ميان بود نيز گرفته شد . همه را بخراسان فرستادند ، و منصور را بر گاوى نشاندند ، و بروز اندر بخارا آوردند ، و تاش تا بگرگان شد ، على بن الحسن بن بويه او را نيكو پذيرفت و هديها بسيار داد ، و خود سوى رى رفت ، و گرگان با غله و مال به دو سپرد . و تاش بگرگان بمرد اندر سنه ثمان و سبعين و ثلثمائه [ 1 ] . و پس مر ابو على محمد بن عيسى الدامغانى را بوزيرى بنشاندند دهم ماه ربيع الاخر سنه ثمان و سبعين و ثلثمائه [ 2 ] . حشم ابو نصر ابو زيد [ 3 ] را بپسنديدند تا ديگر بار ( وزارت ) مر بو على دامغانى را دادند ، و تاخان [ 4 ] به بخارا آمد وزير او بود . و چون خان باز گشت او را ببرد ، بسمرقند فرمان يافت غرهء رجب سنه اثنى و ثمانين و ثلثمائه . و امير ابو الحسن روزى بباغ خرمك [ 5 ] شد ، و كنيزكى را دوست داشت با وى بخفت ، بر شكم او خفته بود جان بداد اندر ذى الحجه سنه ثمان و سبعين و ثلثمائه . و اندرين وقت امير ابو على بهرات بود ، و امير ابو القاسم [ 6 ] نيشاپور نگاه داشت . دشمنان تضريبها كردند ميان برادران . چون ابو القاسم بدانست ، از نيشاپور بهرات آمد ، و خزينه و غلامان امير ابو الحسن بنزديك ابو على آورد بهرات اندر سنه تسع و سبعين و ثلثمائه .
--> [ ( 1 - ) ] وفات ابو العباس تاش در وباء گرگان در سنه 377 ه . بود ( يمينى 61 و ابن اثير 9 ر 12 ) . [ ( 2 - ) ] در تاريخ يمينى وزارت دامغانى در جمادى الاخره 377 ه . بود . [ ( 3 - ) ] در هر دو نسخه چنين است در تاريخ يمينى ( ص 63 ) ابو نصر ابى زيد است ، كه در يك نسخه ابو نصر بن احمد بن محمد بن ابى زيد هم آمده . [ ( 4 - ) ] مراد ايلكخان است كه آمدنش به بخارا در سطور بعد مىآيد . [ ( 5 - ) ] بر حاشيهء تاريخ يمينى نوشتهاند ، كه خرمك ديهى بود بر دروازهء نيشاپور ( ص 64 ) و عتبى اينجا را يكى از منتزهات ميداند . [ ( 6 - ) ] ابو على و ابو القاسم پسران ابو الحسن سيمجورى بودند .